Reactie op: Boy 7 van Mirjam Mous (Recensie: Ida van Mazijk). – Ellen Noordraven.

Mous, M. (2009) Boy 7, Houten: Van Holkema & Warendorf.

Na het lezen van de wervelende recensie van Ida van Mazijk over het boek Boy 7 van Mirjam Mous, ben ik direct het verhaal ingedoken. In haar recensie schrijft Ida “Binnen vijftig pagina’s zit je diep in het verhaal, speur je naar antwoorden en wantrouw je alle personages, inclusief de hoofdpersoon zelf.” Het verhaal is inderdaad vanaf de eerste bladzijde pakkend omdat al direct de vraag wordt gesteld wie de hoofdpersoon nu eigenlijk is en vanaf dat moment wil je alleen nog maar verder lezen om daar achter te komen.

De opbouw van de spanning wordt versterkt door de vraag welke rol Lara, een meisje dat verdacht snel in beeld komt en wel erg behulpzaam is, speelt. Zij zegt Boy 7 niet te kennen maar tijdens een bezoek aan de pizzaria, vrij aan het begin van het verhaal, blijkt dit niet te kloppen. De serveerster herkent beiden namelijk:

 ‘Ik maak me eerlijk gezegd altijd een beetje zorgen als vaste klanten ineens niet meer komen opdagen. Dan denk ik meteen aan enge ziektes, ongelukken en sterfgevallen. Maar omdat jullie allebei niet meer kwamen, gokte ik er maar op dat jullie verhuisd waren.’

‘J-jullie?’ stamelde ik.

Lara schaamde zich blijkbaar voor mijn gestotter, ze kreeg rode vlekken in haar hals.

‘Ja, jij en je zus.’ De serveerster keek Lara vragend aan.

‘Toch?’”

(Boy 7, p. 42 - 43).

In haar recensie schrijft Ida hierover: “Vanaf dit punt is het zo klaar als een klontje dat Lara liegt over haar kennis van het verleden van Boy, maar wat ze precies achterhoudt en wat haar motieven zijn, wordt pas veel later in het boek duidelijk.” En hier heeft de recensent een punt: Lara is namelijk niet alleen de enige steun en toeverlaat die Boy 7 heeft, hij vindt haar bovendien ook leuk! Dit gegeven is voor de doelgroep denk ik ook heel aansprekend: het gevoel er helemaal alleen voor te staan.

Voor jou 10 anderen, Ida van Mazijk

Voor jou 10 anderen

Oldenhave, M., & Eck, C. van. (2008). Voor jou 10 anderen (druk: Jonge Lijsters, 2011). Amsterdam: Em. Querido's Uitgeverij

Samenvatting

Cynthia wordt als baby door haar moeder achtergelaten in een illegaal kindertehuis. Dit tehuis wordt geleid door mama Riet en haar dochter Mia. Mama Riet heeft het nogal druk met haar honden en haar televisieprogramma’s en besteedt dan ook weinig aandacht aan de tien kinderen die in haar flatje wonen. Cynthia groeit samen met haar broer Frankie op in de smerige flat. Ze gaan niet naar school en komen weinig buiten. Daarnaast zijn alle kinderen in huis bang voor de meedogenloze Mia. 
Op een dag wordt er ingegrepen door hulpverleners. Het “pleeggezin” wordt opgebroken en Cynthia komt terecht in een opvangtehuis. Hier wordt ze verscheurd door verdriet en boosheid. Ze mist mama Riet en de anderen, maar ze kan tegelijkertijd haar verleden niet bevatten. Waarom heeft haar moeder haar achtergelaten bij mama Riet? En heeft mama Riet wel echt van haar gehouden? Met de hulp van vrienden en hulpverleners vindt Cynthia de antwoorden die ze nodig heeft om verder te kunnen gaan.

Recensie

Voor jou 10 anderen is een boek uit de slash-boekenreeks. De boeken uit deze serie zijn gebaseerd op waargebeurde verhalen van jongeren. De verhalen worden op papier gezet door nauwe samenwerking tussen een (bekende) schrijver en de jongere die het verhaal heeft meegemaakt. In het geval van Voor jou 10 anderen zijn dit schrijfster Mirjam Oldenhave en Cynthia van Eck. Oldenhave is onder meer bekend van de Mees Kees boekenreeks.

Het feit dat Voor jou 10 anderen waargebeurd is, draagt bij aan mijn waardering voor het boek. Omdat het Cynthia’s eigen verhaal is, vreesde ik voor een sentimenteel boek, waar de emotie vanaf druipt en nare gebeurtenissen heel expliciet worden beschreven. Deze verwachtingen werden gelukkig niet waargemaakt. De gevoelens van de ik-persoon, zoals haar behoefte aan liefde en de muren die ze opwerpt om zichzelf te beschermen, worden vrij subtiel beschreven. Cynthia is geloofwaardig en verzuipt niet in zelfmedelijden. Integendeel, ze beschrijft haar verdrietige verhaal met de nodige droge humor, iets wat haar geslotenheid soms benadrukt.

"Plop. Een zoute traan in de zoute patat.
'Hé!' Joyo schrok. Hij sloeg meteen zijn arm om me heen, een stugge, leren arm, want hij had zijn jas nog aan. Toen wilde hij zijn stoel naar me toe schuiven, maar dat kon niet zomaar, want het waren barkrukken. Ik lachte terwijl ik toch bleef doorhuilen." (Voor jou 10 anderen, p. 90)

Cynthia groeit in het boek op van kind tot jonge vrouw. Je voelt haar naarmate het verhaal vordert als het ware verharden. Als tienjarig meisje is Cynthia ondanks alles hoopvol, ze kampt met vragen over haar verleden en ze wil zich graag ontwikkelen, maar ze past zich aan het leven in het illegale kindertehuis aan. Vanaf het moment dat ze wordt gescheiden van mama Riet en de andere pleegkinderen verandert dit. Wanneer de hulpverleners de kinderen weg komen halen, spreekt mama Riet de vreselijke woorden uit die Cynthia in het hart raken en tevens de titel van het boek vormen.

“Heb je wel eens een dreun met een boomstam tegen je hoofd gehad? Ik niet, maar vanaf dat moment weet ik hoe dat voelt.
   Ik staarde voor me uit, terwijl de stem van mama Riet in mijn hoofd galmde: ‘Wil je die kinderen weghalen? Prima! Wil je die kinderen weghalen? Prima! Wil je...’
   ‘Aha,’ zei ik zachtjes, en toen nog eens: ‘Aaaa... ha.’” (Voor jou 10 anderen, p. 55).

De scène waarin mama Riet naar de hulpverlener roept dat het prima is dat de kinderen worden weggehaald, omdat ze morgen zo weer tien nieuwe kan krijgen, vormt een keerpunt in Cynthia’s leven. Ze besluit niet alleen niets meer met mama Riet te maken te willen hebben, ze laat ook haar oude, naïeve ik achter in het vieze flatje en sluit zich compleet af voor haar gevoelens. Dit punt in het verhaal geeft dan ook een draai aan de ontwikkeling van het hoofdpersonage.

Boy 7, Ida van Mazijk

BOY 7

Mous, M. (2009). Boy 7 (8^e druk). Houten: Van Holkema & Warendorf.

Samenvatting

Een jongen wordt wakker op een uitgestrekte grasvlakte. Hij weet niet waar hij is en hoe hij er is gekomen. Daarnaast weet hij ook niet meer wie hij is. Het lijkt alsof alle informatie over zijn identiteit uit zijn geheugen verdwenen is.
De jongen noemt zichzelf Boy Seven, op basis van de woorden die in zijn kledingstukken zijn genaaid. Al snel leert hij Lara kennen en met haar hulp gaat hij op zoek naar zijn identiteit. Wanneer hij zijn dagboek terugvindt komt hij veel over zijn verleden te weten. Het blijkt dat hij eigenlijk Sam Waters heet en dat hij lange tijd gevangen gehouden is, samen met een aantal andere jongens.
In het dagboek leest Sam over zijn tijd in de gevangenis. De gevangenen hebben geen namen, maar nummers. Sam wordt Boy 7 genoemd. De opgesloten jongens hebben één ding gemeen: ze beschikken over bijzondere talenten, zoals hacken en inbreken.
Het blijkt dat de tieners het slachtoffer zijn geworden van CooperationX. Deze malafide organisatie wist het geheugen van jongeren en maakt hun gedachten bestuurbaar. Op deze manier kunnen zij talenten inzetten voor criminele doeleinden. Gelukkig weet Sam zijn geheugen terug te krijgen en is hij CooperationX uiteindelijk te slim af. Of toch niet? 

Recensie

De opbouw van Boy 7 doet denken aan andere films en boeken over geheugenverlies, zoals Memento[1]  en Voor ik ga slapen[2], en kent dezelfde spanning en snelheid. Binnen vijftig pagina’s zit je diep in het verhaal, speur je naar antwoorden en wantrouw je alle personages, inclusief de hoofdpersoon zelf.

Boy is zijn geheugen kwijt en hij heeft slechts enkele aanwijzingen waarop hij zijn zoektocht naar zijn identiteit kan baseren. Het verhaal ontvouwt zich in rap tempo wanneer Boy zijn oude dagboek terugvindt. Het lezen van het dagboek fungeert als een soort flashback naar de tijd dat Boy zijn geheugen nog had en dit biedt veel antwoorden op vragen die de lezer heeft verzameld in de eerst hoofdstukken.